Historia CRPS

Historia choroby jest dłuższa, niż się wydaje. Pierwsze udokumentowane informacje o tym zjawisku wskazują na  Silas’a Weir Mitchell (1829-1914). Lekarz ten  leczył weteranów wojny secesyjnej z ranami postrzałowymi, u których rozwijał się silny, piekący ból z późniejszą utratą funkcji. Mitchell przypisywał to urazowi nerwu i nazwał „kauzalgią”. Na poczatku XX wieku Leriche wysunął teorię, zgodnie z którą przyczyną choroby są zmiany w układzie współczulnym pojawiające się w wyniku urazu. Powstała wtedy nazwa zespół „Sudecka-Babińskiego-Leriche’a”, zwany również jako choroba Sudecka, ostry zanik kości Sudecka, dystrofia kończyn typu Sudecka lub ostry zapalny zanik kości. W 1949 r. Steinbroker przedstawił podział choroby na trzy okresy. Jest on stosowany do dzisiaj. W latach 90. XX wieku Cedrie Stanton Hicks, próbując zmienić tradycyjne podejście do choroby, zaproponował aktualną taksonomię i wprowadził terminologię o charakterze bardziej opisowym. Aby oddać znaczną różnorodność obrazów klinicznych, wybrano słowo „wieloobjawowy”; „miejscowy” oznacza, że lokalizacja bólu nie odpowiada podziałowi na dermatomy, „ból” jest warunkiem niezbędnym do ustalenia rozpoznania, a „zespół” określa związane z chorobą objawy podmiotowe i przedmiotowe.

Obecnie CRPS dzieli się na podtypy: CRPS I i CRPS II.

Pierwszy zasadniczo występuje po urazie, bez potwierdzonego uszkodzenia nerwu i dawniej znany był jako odruchowa dystrofia współczulna.

Drugi podtyp to klasyczna kauzalgia, która może się rozwinąć po urazie nerwu.

Po przeprowadzeniu dużego europejskiego badania epidemiologicznego wiemy obecnie, że CRPS występuje częściej, niż poprzednio sądzono, a roczny wskaźnik zapadalności wynosi 26 na 100 tys. osób. Jest to wartość podobna do zapadalności na neuralgię nerwu trójdzielnego i większa niż zapadalność na stwardnienie rozsiane.

Można przypuszczać, że lekarz rodzinny z zadeklarowanymi 2 000 pacjentów spotka 1 przypadek na 2 lata.

Zapadalność jest największa w grupie wiekowej 55–75 lat i wykazuje związek z astmą i migreną. CRPS występuje 3-krotnie częściej u kobiet niż u mężczyzn.

Opracowano na podstawie: Paisley P., Serpell M.: Zespół wieloobjawowego bólu miejscowego – rozpoznanie i leczenie. Med. Prakt., 2019; 6: 56–65.